Limited Şirketlerde Bilgi Alma ve İnceleme Hakkının Kullanımı ve Mahkemenin Yargısal Denetim Yetkisinin Sınırları
Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, cilt.20, sa.228, ss.1177-1208, 2025 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 20 Sayı: 228
- Basım Tarihi: 2025
- Dergi Adı: Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.1177-1208
- Maltepe Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
TTK 614’te düzenlenen limited şirket ortaklarının bilgi alma ve inceleme hakkı çerçevesinde, şirket ortaklarının şirketin bütün iş ve hesapları hakkında müdürlerden bilgi isteme imkânı ve belirli konularla sınırlı olmak üzere inceleme yapma hakları bulunmaktadır. Bu hakkın sınırını ortakların elde ettikleri bilgileri şirket zararına kullanma tehlikesi oluşturmaktadır. Müdürler bilgi alma ve inceleme talebini reddederse, ortakların genel kurula başvurma imkanı doğar. Genel kurulun bilgi alma ve inceleme hakkını haklı bir gerekçeye dayanmaksızın reddetmesi halinde ise ortaklar mahkemeye başvurabilecektir. Mahkemeye başvurulabilmesi için öncelikle müdürler ve genel kurula başvurulmalı, bu başvurular reddedilmelidir. Mahkeme tarafından belirtilen usule uyulmadığının tespit edilmesi halinde usulden ret kararı verilmesi gerekir. Mahkemenin kararı kesindir. Mahkeme ortakların talebini haklı bulursa bilgi alma ve inceleme hakkının kullandırılması yönünde karar verecektir. Bu halde hakkın kullanılmasını şirket sağlamalıdır. Şirket buna rağmen bilgi alma ve inceleme hakkını kullandırtmazsa cebri icra yoluyla hakkın kullanılması sağlanacaktır. Mahkemeye başvuru aşamasında mahkemenin yargısal denetim yetkisinin sınırlarını tespit etmek bu hakkın kullanılması bakımından oldukça önemlidir. Bu doğrultuda mahkeme yalnızca bilgi verilmemesine ilişkin gerekçenin hukuka uygun olup olmadığını değerlendirir, bilginin içeriği veya doğruluğunu denetlemez.
Article 614 of the TCC grants shareholders of limited liability companies the right to request information from the managers regarding all business activities and accounts of the company, as well as to inspect certain matters. The main limitation of this right arises when the obtained information poses a risk of being used to the detriment of the company. If managers reject such requests, shareholders may apply to the general assembly. In cases where the general assembly unjustifiably denies the request, shareholders may take the matter to court. However, court application is only allowed if prior requests to both the managers and the general assembly have been made and rejected. If the court determines that the procedural requirements have not been fulfilled, the claim must be dismissed on procedural grounds. The court’s decision is final. If the court finds the shareholders’ request justified, it will rule in favor of the exercise of the right to information and inspection. The company is then obliged to comply; otherwise, the right may be enforced through compulsory execution. Defining the limits of judicial review at the stage of court application is critical. The court’s role is limited to assessing the legal validity of the refusal to provide information; it does not evaluate the accuracy or substance of the information itself.