DEPREMİ YAŞAYAN ÇOCUĞA PSİKOSOSYAL YAKLAŞIM


Durmuş E. E., Koç Tütüncü S.

MALTEPE ÜNİVERSİTESİ MESLEK YÜKSEKOKULU DİSİPLİNLERARASI AKADEMİ VE SEKTÖR ÇALIŞMALARI SEMPOZYUMU 2025, İstanbul, Türkiye, 8 - 09 Mayıs 2025, ss.49, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: İstanbul
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.49
  • Maltepe Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Deprem etkileyeceği alan ve etki şiddeti bakımından öngörülemeyen, can ve mal kaybına neden olabilen bir doğa olayıdır. Deprem felaketleri başta depremi yaşayanlar olmak üzere hem yetişkinlerde hem de çocuklarda tüm insanlık üzerinde derin etkiler bırakmaktadır. Fakat bugüne kadar afetlerle ilgili yapılan pek çok araştırmada, deprem odaklı araştırmaların büyük çoğunluğu yetişkinlere odaklanmış ve "insanların" deneyimlerini tanımlamak için yetişkin sesleri kullanılmıştır. Ancak çocukların etkilenme şekli ve deneyimleri, onları çevreleyen yetişkinlerden çok farklı olabilmektedir. Çocuklar yetişkinlere göre fiziksel, psikolojik ve sosyal savunmasızlıkları nedeniyle daha yüksek ölüm ve hastalık riski altındadır. Bu durumları göz önüne alındığında birçok olumsuz yaşantıda olduğu gibi deprem felaketinden en çok etkilenen gruplardan biri de çocuklardır. Deprem sonrası çocuklarda yaygın olarak kaygı, korku, travma sonrası stres bozukluğu (TSSB), uyku ve yeme bozuklukları gibi psikolojik belirtiler gözlemlenmektedir. Çocuğun psikososyal iyilik halinin korunabilmesi için güvenli bir çevre sağlanması, duygularını ifade etmesine yardımcı olunması ve uygun destek mekanizmalarının oluşturulması gerekmektedir. Bu bağlamda, aile, öğretmenler ve sağlık profesyonelleri kritik roller üstlenmektedir. Çocuklara yönelik psikososyal müdahaleler arasında oyun terapisi, sanat terapisi, bilişsel-davranışçı teknikler ve grup çalışmaları öne çıkmaktadır. Ayrıca, okul temelli destek programları ve toplumsal dayanışma faaliyetlerinin çocukların psikolojik dayanıklılığını artırdığı görülmektedir. Sonuç olarak, depreme maruz kalan çocukların sağlıklı bir iyileşme süreci geçirmeleri için multidisipliner bir yaklaşıma ihtiyaç vardır. Ailelerin, eğitimcilerin ve sağlık profesyonellerinin bilinçlendirilmesi, çocukların travmayı işleme süreçlerini destekleyerek uzun vadeli ruh sağlığı gelişimlerine katkı sağlayacaktır. Anahtar Sözcükler: Deprem, Çocuk, Psikososyal Destek, Travma