Medeni Usul Hukukunda Hâkim ile Avukat Arasındaki Sosyal Medya Arkadaşlığının Tek Taraflı İletişim (Ex Parte) Yasağı Bakımından Ret Sebebi Sayılabilmesi
Medenî Usûl ve İcra - İflâs Hukuku Dergisi, cilt.20, sa.59, ss.613-656, 2024 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 20 Sayı: 59
- Basım Tarihi: 2024
- Dergi Adı: Medenî Usûl ve İcra - İflâs Hukuku Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.613-656
- Maltepe Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Türk hukuk sisteminde tek taraflı (ex parte) iletişim yasağı hakkında açık bir kanuni düzenleme bulunmamaktadır. Ancak, hâkimin diğer tarafın yokluğunda davanın taraflarından biriyle veya onun avukatı ile iletişimi, hiç şüphe yok ki bu iletişimin içeriğine ve koşullarına göre hâkimin reddi sebebi olabilir. Nitekim karşılaştırmalı hukukta, hâkim ile avukat veya taraflar arasındaki tek taraflı iletişim yasağının oldukça detaylı şekilde düzenlendiği davranış kurallarına rastlanmaktadır. Türk hukuku bakımından davaya bakan hâkim ile taraflardan birinin veya taraflardan birinin vekilinin fiziki olarak karşı tarafın bilgisi olmadan görüşmesi Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 36’ncı maddesinin 1’inci fıkrası kapsamında, hâkimin reddi sebebi olabilir. İletişimin sosyal medya platformlarında gerçekleştirilmesi ile gerçek yaşamda yüz yüze veya diğer iletişim araçları kullanılarak yapılması arasında ayrım yapılmasını gerektirecek makul bir neden de bulunmayabilir. Bu makalede, hâkim ile avukat arasındaki tek taraflı iletişim yasağının sosyal medya platformlarından gerçekleştirilmesi halinde ortaya çıkabilecek problemler ele alınmıştır. Özellikle, Bangalor Yargı Etiği İlkelerini temel alan Birleşmiş Milletler’in standartları ile Avrupa İnsan Hakları Sisteminde öngörülen kurallar ele alınmıştır. Bu çerçevede Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin geliştirdiği içtihatlar ile hakimlerin etik davranış standartları, bu konudaki rehberler, eğitim materyalleri ve karşılaştırmalı hukuktaki yüksek mahkeme kararları değerlendirilmiştir.
There is no clear legal regulation in the Turkish legal system regarding the prohibition of ex parte communication. However, a judge’s communication with one of the parties to the case or his/her lawyer in the absence of the other party may undoubtedly be grounds for the judge’s recusal depending on the content and circumstances of this communication. Indeed, in comparative law, there are codes of conduct that regulate the prohibition of ex parte communication between the judge and the lawyer or the parties. In terms of Turkish law, a physical meeting between the judge hearing the case and one of the parties or the lawyer of one of the parties without the knowledge of the other party may be grounds for the judge’s recusal within the scope of Article 36, paragraph 1 of the Code of Civil Procedure. There may also be no reasonable grounds for distinguishing between communication carried out on social media platforms and face-to-face communication in real life or using other means of communication. This article addresses the problems that may arise when the prohibition of ex parte communication between the judge and the lawyer is carried out on social media platforms. In particular, the standards of the United Nations based on the Bangalore Principles of Judicial Conduct and the rules stipulated in the European Human Rights System are discussed. In this context, the jurisprudence developed by the European Court of Human Rights, the ethical standards of conduct of judges, guides on this subject, training materials and high court decisions in comparative law were evaluated.