Sermaye Piyasası Hukukunda “Yeşil Borçlanma Araçları”nın Hukuki Çerçevesi ve Uygulamaya İlişkin Sorunlar
Terazi Hukuk Dergisi, sa.231, ss.143-157, 2025 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: Sayı: 231
- Basım Tarihi: 2025
- Dergi Adı: Terazi Hukuk Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.143-157
- Maltepe Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Çalışmamızda, yeşil borçlanma araçlarına ilişkin mevcut ulusal ve uluslararası düzenlemeler, söz konusu araçların hukuki niteliği, ihraç süreci, yatırımcının korunması ve ülkemizdeki uygulama ele alınmaktadır. Yeşil borçlanma araçları, borç ilişkisi doğuran menkul kıymet niteliğinde olup, elde edilen fonların yalnızca çevresel sürdürülebilirlik sağlayan projelerde kullanılacağına dair ihraççının sözleşmesel taahhüdüne dayanması sebebiyle diğer borçlanma araçlarından ayrılmaktadır. Çalışmada, ihraç sürecinde Sermaye Piyasası Kanunu (SerPK) hükümleri ve Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) düzenlemeleri çerçevesinde izahname hazırlanması, yeşil vasfa ilişkin ikinci taraf görüşü raporu alınması ve fon kullanımına ilişkin raporlama yükümlülükleri ayrıntılı şekilde incelenmektedir Yatırımcı, hukuken “alacaklı” sıfatıyla koruma altındadır; ancak fonun yeşil projelere uygun kullanımı yükümlülüğü yatırımcıyı doğrudan değil, dolaylı olarak korumaktadır. Türkiye uygulamasında özellikle enerji sektöründe yeşil borçlanma araçları kullanımının arttığı, ancak ikinci taraf görüşü raporları, raporlama süreçlerinde şeffaflık eksiklikleri, fon kullanımının denetimi ve yatırımcıların bilgilendirilmesi gibi alanlarda uygulama sorunlarının devam ettiği tespit edilmiştir. Bu doğrultuda, ikinci taraf görüşü rapor süreçlerinin geliştirilmesi, fon kullanımının bağımsız şekilde denetlenmesi ve yatırımcıların etkin şekilde bilgilendirilmesi gibi çözüm önerileri sunularak, Türkiye’de yeşil borçlanma araçlarının etkinliğinin artırılması hedeflenmektedir.
In this study, the existing national and international regulations regarding green debt instruments, the legal nature of these instruments, their issuance process, the protection of investors, and their implementation in Turkey are examined. Green debt instruments are debt-generating securities that differ from other debt instruments due to the issuer’s contractual commitment to use the funds exclusively for projects that ensure environmental sustainability. The study provides a detailed analysis of the issuance process within the framework of the Capital Markets Law and the regulations of the Capital Markets Board, including the preparation of a prospectus, obtaining a second-party opinion regarding the green quality of the instrument, and the reporting obligations concerning the use of funds. The position of the investor is legally protected through their status as a creditor; however, the protection related to the green quality of the funds is provided indirectly rather than directly. It has been identified that the use of green debt instruments has increased in Turkey, particularly in the energy sector; however, practical issues continue in areas such as the procurement of second-party opinions, transparency in reporting processes, monitoring of fund utilization, and the provision of information to investors. In this regard, the study proposes solutions such as the improvement of second-party opinion processes, the independent auditing of fund utilization, and the effective provision of information to investors, aiming to enhance the effectiveness of green debt instruments in Turkey.