AFETLERDE YENİDOĞAN, BEBEK, ÇOCUK, GEBE VE EMZİREN ANNELERDE SAĞLIKLI BESLENME VE ÖNEMİ
MALTEPE ÜNİVERSİTESİ MESLEK YÜKSEKOKULU DİSİPLİNLERARASI AKADEMİ VE SEKTÖR ÇALIŞMALARI SEMPOZYUMU 2025, İstanbul, Türkiye, 8 - 09 Mayıs 2025, ss.51-52, (Özet Bildiri)
- Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
- Basıldığı Şehir: İstanbul
- Basıldığı Ülke: Türkiye
- Sayfa Sayıları: ss.51-52
- Maltepe Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Afetler doğası gereği nerede- ne zaman geleceği belli olmayan, toplumun savunmasız kaldığı ve meydana gelmeleri önlenemeyen durumlardır (Karaman & Bal Yılmaz ve Karaköse, 2024, Manav & Nazik, 2023). Kitlesel travmalara yol açan afetlerde en çok risk altındaki grupların başında yenidoğanlar, bebekler, çocuklar, emziren ve gebe kadınlar gelmektedir (Dursun, 2023). Yapılan çalışmalar yenidoğan, bebek ve çocukların afet sonrası ölüm ve hastalık hızlarının 20 kart kadar artabildiğini göstermektedir (Akman & Öney, 2022). Afetler sonrasında yenidoğan, bebek ve çocuklarda görülen malnütrisyon (beslenme yetersizliği) başlıca ölüm nedenlerinden biridir (Akman& Öney; 2022, Gözübüyük ve diğerleri, 2015). Bu nedenle yetişkinlere tamamen bağımlı olan yenidoğan, bebek ve çocukların beslenmesi ve bakımı oldukça önemlidir (Akça & Aytekin ve Özdemir, 2023). Gelişen beslenme sorunları hastalık ve ölümlerin giriş kapısını oluşturduğu için yenidoğan, bebek ve çocuklarda beslenme gereksinimlerinin karşılanması aciliyet ve öncelik taşımaktadır (Gözübüyük ve diğerleri; 2015). Bebeklerin temel gıdası olan anne sütünün kesintisiz verilmesi noktasında annelerin desteklenmesi, anne ve çevresindeki kişilerin anne sütünün önemi konusunda eğitimi, emziren anne ve gebelerin beslenme ihtiyaçlarının düzenlenmesi büyük önem arz etmektedir. Annenin bebeğini emzirmesi sadece bebeğin beslenme gereksinimini karşılamayacak annenin de hayata tutunmasını kolaylaştıracaktır. Emzirmenin bebekler ve çocuklara olduğu kadar anne sağlığına da olumlu etkileri vardır. Ayrıca formül mama, biberon ve emziklerin yardım kuruluşları tarafından kontrolsüz dağıtımının önüne geçilmeli ve öncelik emzirmeye teşvik olmalıdır (Akay & diğerleri; 2024, Gözübüyük ve diğerleri, 2023, Manav & Karayağız Muslu, 2023, Gerçek Öter, Yıldırım & Demir, 2021). Annenin bebeğini emzirebilmesi ve sütünün yeterli olması için gebenin ve lohusa annelerin beslenmesi de önem taşımaktadır. Bu nedenle emziren annelerin günlük enerji ihtiyacı 500 kcal arttırılmalıdır. Önerilen minimum 1800 kcal / 25 gram ek protein ve 25 gram ek posa alımı sağlanması gerektiğidir. Ayrıca annenin yeterli sıvı alımı da sütün arttırılması bakımından oldukça önemlidir (Yalap R, 2023). Çocuklarda beslenmenin sürekli izleme dayalı bir yaklaşımla planlanması oldukça önemlidir. Çocuklar için önce malnütrisyon durumu değerlendirilmelidir ve yaşa uygun yeterli ve dengeli beslenme sağlanmalıdır. Bu doğrultuda çocuğa günlük alması gereken enerji miktarı yaşına uygun olarak belirlenmelidir (Gözübüyük ve diğerleri, 2015, Yalap R, 2023). Bu makalenin amacı, afetlerde yenidoğan, bebek, çocuk, gebeler ve emziren annelerde beslenme konusunu güncel bilgiler doğrultusunda incelemek ve yapılacak çalışmalara yol gösterici olmaktır. Anahtar Sözcükler: Afet, Yenidoğan, Çocuk, Gebe, Beslenme.