Avrupa sosyal şartı'nda yaşlı hakları: Grup hakları zincirinde yeni bir halka
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İNSAN HAKLARI ANABİLİM DALI (DİSİPLİNLERARASI), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELİF ŞAHİN
Danışman: NEŞE ŞAHİN TAŞĞIN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma yaşlıların haklarını doğrudan koruyan bir uluslararası sözleşmenin bulunmamasından hareketle, Avrupa Sosyal Şartı ve Gözden Geçirilmiş Avrupa Sosyal Şartı'nın 23. Maddesi olan "Yaşlıların Sosyal Korunma Hakkı" bağlamında Türkiye'nin Avrupa Sosyal Haklar Komitesi'ne sunduğu raporları ve Komite'nin bu raporlara ilişkin değerlendirmelerini karşılaştırmalı olarak analiz etmeyi amaçlamaktadır. Tez kapsamında ilk olarak, yaşlılık kavramına dair bir literatür taraması yapılmıştır. Bu bağlamda yaşlılığın tarihsel süreçteki yeri, gerontolojik yaklaşımlar, yaşlılık türleri ve yaşlılık sorunları incelenmiştir. İkinci aşamada, yaşlıların insan haklarına dair var olan ulusal ve uluslararası hukuki düzenlemeler ele alınmıştır. Çalışmanın temelde odak noktası, Avrupa Sosyal Şartı ve Gözden Geçirilmiş Avrupa Sosyal Şartı olmuştur. Bu çerçevede, 23. Madde incelenmiş ve yaşlıların sosyal koruma hakkını ilişkin yükümlülükler ve uygulamalar değerlendirilmiştir. Türkiye'nin Avrupa Sosyal Haklar Komitesi'ne sunduğu raporlar ile Komite'nin bu raporlara ilişkin sonuç raporları birlikte analiz edilmiştir. İncelenen raporlarda, Türkiye'nin Şart'ın gereklerini ne ölçüde yerine getirdiği, raporlardaki eksiklikler, Komite'nin tespit ettiği uyumsuzluklar ve bu uyumsuzluklara yönelik çözüm önerileri ele alınmıştır. Bu çalışmada, Türkiye'nin yaşlıların sosyal koruma hakkını tam anlamıyla yerine getiremediği ve Avrupa Sosyal Şartı'nın 23. Maddesine uyum sağlama noktasında yetersiz kaldığı tespit edilmiştir. Çalışma, yaşlı haklarının etkili bir şekilde korunması için öneriler sunulmuştur. Anahtar Sözcükler: İnsan Hakları, Yaşlı Hakları, Yaşlılık, Uluslararası İnsan Hakları Hukuku, Avrupa Sosyal Şartı.