Uzman sistemlerin yasal düzenlemelere uygulanarak akıllı veri tabanlarının geliştirilmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2008

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HİKMET TOSYALI

Danışman: EMİN MURAT ESİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Günümüzde teknoloji alanında oldukça hızlı gelişmeler yaşanmaktadır. Tüm bu hızlı gelişmelere rağmen teknolojinin tam anlamıyla cevap veremediği birçok soru mevcuttur. Bunlardan birisi de ?İnsan zekâsı nasıl çalışır ve makineler insanlar gibi düşünüp karar verebilirler mi ?? Cevabı evet ya da hayır olarak net bir şekilde verilemeyecek olan bu sorudan hareketle bir bilgisayar bilim dalı olan ?Yapay Zekâ (Artificial Intelligence)? doğmuş ve gelişimini sürdürmektedir.Yapay zekâyı basit anlamda insanı taklit etmeye çalışan makineler olarak da açıklayabiliriz. Günümüzde, yapay zekâ'nın alt bileşenlerinden birisi olan uzman sistemler, insanın yerini almaya en yakın aday sistemlerdir. Uzman sistemler, yapay zekâ'nın bir dalı olup, bir probleme uzman insan düzeyinde bir çözüm bulmak için uzman bilgisini kullanırlar. Uzman sistemler kısaca kural tabanlı bir sistem olarak nitelendirilebilirler.Uzman sistem yazılımlarıyla ilgili olarak Türkiye ve Dünya' da yoğun çalışmalar yapılmakta, hemen her alanda uzman sistemlerden yararlanılmaktadır. Özellikle kurumların bağlı oldukları yasal düzenlemeleri oluşturan çok sayıda hükmün bir arada değerlendirilmesini gerektiren ihtiyaçların karşılanması amacıyla kural tabanlı uzman sistemler tasarlanmaktadır.Bu çalışmada yapay zekâ tekniklerinden uzman sistemler tanıtılarak, yasal düzenlemelere bağlı olarak geliştirilmiş veri tabanlarının sorgulanmasında alışılmış yöntemlerin kısıtlarına bir çözüm olarak uzman sistemlerin kullanılması ve bu amaçla hazırlanmış dillerden Prolog ile yazılmış bir uzman sistemin çalışma mantığı araştırılmıştır. Ayrıca Prolog'un MS-SQLServer, ORACLE gibi harici veri tabanlarıyla bağdaştırılarak, uzman sistemlerin ilişkisel veritabanlarıyla birlikte kullanımına ilişkin örnekler verilmiştir.