Deneysel gastroözofageal reflü oluşturulan ratlarda; whey proteinleri ile zenginleştirilmiş beslenmenin reflü özofajit gelişimine etkisinin biyokimyasal ve patolojik olarak gösterilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MELDA OLTULU CANBAZ
Danışman: MANUK NORAYIK MANUKYAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Mide içeriğinin retrograd olarak özofagusa geçmesine gastroözofageal reflü denir. Gastroözofageal reflü hastalık olmayıp, fizyolojik bir olaydır. Pirozis, regürjitasyon ve yutma güçlüğü gibi klinik belirtilere, alt özofagusta erozyon, stenoz, ülser ve metaplastik epitel gibi komplikasyonlara yol açtığı zaman gastroözofageal reflü hastalığından bahsedilir. Gastroözofageal reflü hastalığı tedavisinde; yaşam düzeninde değişiklikler, antiasitler, proton pompa inhibitörleri, histamin 2 reseptör blokerleri gibi medikal tedaviler ve ileri evrelerde ise Nissen fundoplikasyonu gibi çeşitli cerrahi girişim seçenekleri bulunmaktadır. Çalışmamızda; gastroözofageal reflü ve takiben özofajit oluşturduğumuz deneysel modelde; yara iyileşmesi üzerine olumlu etkileri ve antioksidan etkinliği bulunan whey proteinlerinin yararlarını göstermeyi amaçladık. Bu amaçla ratlarda mide fundusunun ligasyonu ve pilorun parsiyel daraltılması şeklinde sıklıkla yapılan bir reflü modeli kullandık. Deneysel çalışmamızda; 32 Winstar-albino cinsi rat randomize olarak eşit sayıda (n: 8) 4 gruba ayrıldı; 1. gruba laparotomi yapılıp, reflü oluşturmadan standart yem verildi; 2. grup reflü modeli oluşturulmasını takiben standart yemle beslendi; 3. grup ise aynı şekilde reflü modeli oluşturulmasını takiben whey proteini ile beslendi. 4. grup ise laparotomi yapılmaksızın whey proteini ile 3 hafta süresince beslendi. Deney sonunda kan örnekleri ve özofagus ½ distal kısmı ile mide girişinden oluşan doku örnekleri histopatolojik ve biyokimyasal inceleme için alındı. Özofagus distal kısmının ve mide girişinin histopatolojik incelemesinde; reflü oluşturulan gruplara ait özofagus ve mide preparatlarında, kontrol gruplarına göre özofajiti ve gastriti destekleyen bulgular gözlenmiş olup, reflü oluşturulması sonrası standart yemle beslenen gruba kıyasla, whey proteinle beslenen grupta doku hasarının daha az olduğunu saptadık. Ayrıca, dokuların biyokimyasal analizinde; reflü oluşturulan gruplardaki özofagusun oksidatif hasarının göstergeleri olan MDA ve katalaz düzeyleri diğer iki kontrol grubu hayvanlarına göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde artış gösterdi. Yüksek MDA ve katalaz düzeyi, çalıştığımız dokularda belirgin bir inflamasyon ve hasar olduğunu göstermektedir. Reflü oluşturulan gruplar kendi aralarında karşılaştırıldığında ise; whey proteini ile beslenen grubun MDA ve katalaz düzeylerinin, standart yemle beslenen grubun aksine daha düşük kaldığı saptandı. Yani whey proteini ile beslenen ratlarda antioksidan etkinliğin artmış olduğunu saptadık. Kan serumunun biyokimyasal analizinde reflü oluşturulan gruplarda laktat düzeyi belirgin artış gösterdi. Reflü oluşturulan grup 2 ve grup 3 karşılaştırıldığında ise whey proteini ile beslenen ratların serum laktat düzeyleri anlamlı farklılık göstermedi. Histopatolojik ve biyokimyasal sonuçlarımız; genel olarak, whey proteinleri ile beslenmenin doku inflamasyonunu ve özofajit gelişimini azaltıcı etkileri olduğunu göstermiştir. Serbest oksijen radikallerini, reflü özofajit gelişimde en önemli mediyatörler olarak gösteren çeşitli literatür bilgileri ışığında, whey proteinlerinin yüksek antioksidan etkinliğinin doku hasarını azalttığı ve yara iyileşmesi üzerine olumlu etkileri olduğunu göstermiş olduk. Sonuç olarak; antireflü tedavide kullanılan, medikal tedavi seçeneklerinden biri olan antisekretuar tedavinin yanında, antioksidan ilaçların da kullanımının yararlı olacağını düşünmekteyiz. Anahtar Kelimeler: gastroözofageal reflü, gastroözofageal reflü hastalığı, özofajit, whey proteini, antioksidan