Türk sinemasında emeğin temsili: Karanlıkta uyananlar belgeseli

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, GÜZEL SANATLAR ANASANAT DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EBRU ÖZYURT

Danışman: CELAL OKTAY YALIN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İşçi sınıfı ve emeğin temsili Türk Sinemasında çoğu zaman göz ardı edilmiş bir temadır. Özellikle 1961 Anayasasının işçilere tanımış olduğu toplu sözleşme ve grev hakkı önemli bir dönüm noktası olmuş ve Türk Sinemasında bunun yansımaları görülmüştür. Toplumsal Gerçekçilik akımının önemli filmlerinden "Karanlıkta Uyananlar" Türk sinema tarihinde işçi sınıfını, sendikal mücadeleyi, toplu sözleşme ve grev hakkını doğrudan merkezine alan ilk önemli yapıt olarak karşımıza çıkmaktadır. Vedat Türkali ve Ertem Göreç işbirliğinin ürünü olan "Karanlıkta Uyananlar" yapım ve üretim süreçleri ile de yerleşik geleneklerin tamamen dışında bir örnektir. Ertem Göreç, genç yaşta sinema endüstrisi içinde çalışmaya başlamış bir sinema emekçisi olarak aynı zamanda Türk sinemasındaki ilk sendikalaşma girişimlerine de öncülük etmiştir. Tez çalışmasının amacı, bir yandan "Karanlıkta Uyananlar" filmini sinemada emeğin temsili açısından irdelemek diğer yandan da filmin yapımı ile de iç içe geçen Sine -İş sendikasının kuruluş safhasını araştırmaktır. Bu araştırmanın bir diğer çıktısı yaşayan kişilerin tanıklıklarında "Emeğin Sineması : Karanlıkta Uyananlar" adlı belgesel film çalışması olacaktır.