Türk sinemasında geleneksel Türk halk müziği türlerinin film müziklerine uyarlanması

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, GÜZEL SANATLAR ANASANAT DALI (DİSİPLİNLERARASI), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CEVAHİR KARACA

Danışman: CELAL OKTAY YALIN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Sinema sanatında teknolojik gelişmelerin sinema anlatısı üzerinde önemli etkisi vardır. Sesli sinema döneminin başlamasıyla birlikte sessiz sinema döneminin müzik eşlikleri, giderek özgün film müziklerine doğru evrimleşmiştir. Film müziğinde geleneksel halk müziklerinin kullanımı özel bir anlam taşımaktadır. Geleneksel halk müzikleri, geleneği yaşatan ve halkın kültürel özelliklerini taşıyan önemli kültür hazineleri olarak farklı ulusal sinemaların film müziklerine birer kaynak teşkil etmiştir. Tez çalışması, Türk sinemasında GTHM kullanımını seçilen örneklem üzerinden irdelemeyi ve Türk müziğindeki makam, usûl, karar perdeleri, ritmik yapıları, melodik ve sözel özellikleri ile kullanılan çalgı çeşitleri açısından müzikal analizini yapmayı amaçlamaktadır. Eser odaklı bu tez çalışması kapsamında; GTHM türlerinin film müziklerine uyarlanması olgusunun işlendiği, " Türk Sinemasında Halk Müziğinin Tınıları" adlı bir belgesel film çalışması gerçekleştirilmiştir. Yapılan belgesel çalışmasında film müziği alanında deneyimli sanatçı ve akademisyenler ile görüşmeler yapılmış, GTHM'nin film müziklerine uyarlanması, çalgı çeşitleri ve müzikal özellikleri ile film müziği tasarımına ilişkin süreçler, önceden belirlenmiş araştırma soruları çerçevesinde irdelenmiştir. Anahtar Sözcükler: Sinema, film müziği, geleneksel halk müziği, halk müziği türleri.