Görsel medya ve kamuoyu ilişkisi: Televizyonda siyasi tartışma programlarının söylem analizleri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, SOSYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHDİ KESKİN
Danışman: NURGÜN OKTİK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Medya, günümüzde insanların dünya üzerindeki gelişmelere ulaşmasında en önemli araçtır. Medyanın eğlence, bilgilendirme ve eğitim aracı olmasının yanı sıra yönlendirdiği de bir gerçektir. Türkiye'de televizyonun 1980'lerin başında evlere girip yaygınlaşmasıyla birlikte bireyler dünya üzerindeki tüm gelişmeleri takip etme imkanına sahip olmuştur. Küreselleşmenin etkisiyle bireyler kendilerinden kilometrelerce uzakta olan bir olayı evlerinde eş zamanlı olarak takip edebilmektedir. Kanal sayısının artışıyla birlikte farklı görüş ve düşüncede birçok kanal söz konusuyken, haber ve tartışma kanalları da artış göstermiş ve bu programlar ailenin temel sığınma aracı olmuştur. Televizyon haber ve tartışma programları bir anlamda farklı ideolojik görüşteki güç odaklarının kitleleri yönlendirme konusunda birer araç haline dönüşmüştür. İzleyiciler görüşleri doğrultusunda belirli kanallardan güncel haber ve tartışmalara bu kurumların aktardığı kadarıyla hakim olabilmekte, medya kurumlarının ideolojisi çerçevesinde kurgulanmış haberleri izlemektedir. Demokrasinin olmazsa olmazı seçim dönemlerinde de, ülkemizde, tartışma programları halkı etkileyip oy verme davranışını şekillendiren bir güce dönüşmektedir. Bu çalışmanın amacı, farklı ideolojiye sahip olan televizyon kanallarının seçim sürecinde bireyleri hangi söylemlerle etki altına almak istediğine ulaşmaktır. Bu nedenle, seçim dönemlerinde tartışma programları, farklı görüşteki kanallarda belli hakim görüşleri söylemleriyle izleyen kitlelere aktarmaya çalışmaktadır.Söylemlerin etkisini araştırmadan önce çalışmanın birinci bölümünde tezin temel kavramları olan küreselleşme, haber kavramı, kitle iletişim araçları, ideoloji, iktidar, kamuoyu kavramlarının açıklamaları yapılmıştır. Araştırmanın ikinci bölümünde ise ''söylem'' in ne olduğu açıklanmaya çalışılmış, söylemin dil ile ilişkisi ve söylemin nasıl oluştuğu konusunda düşünceler paylaşılmıştır. Akademik dünyada tartışılan, söylemin teorik çerçevesi incelenerek çalışmanın dördüncü bölümünün açıklanabilmesine katkı sağlanmıştır. Üçüncü bölümde söylemlerin nasıl analiz edileceğini açıklayan ''Söylem Analizi Yöntemleri'' incelenmiştir. Araştırmaya konu olan televizyonda yayınlanan programlar, haberlerin nasıl analiz edilmesi gerektiğine dair çalışmaları bulunan Van Dijk'ın Eleştirel Söylem Analizi yöntemleri açıklanmıştır. Araştırmanın dördüncü bölümünde seçilen televizyon kanallarında yayınlanan siyasi tartışma programları incelenmiş, program konuklarının söylemlerinin deşifresi yapılmıştır. Araştırmanın beşinci ve son bölümünde ise ilk dört bölümdeki tanımlar ışığında değerlendirmeler paylaşılarak, Van Dijk'ın eleştirel söylem analizi tekniği ile televizyondaki siyasi tartışma programlarının söylem çözümlemeleri yapılmıştır. Anahtar Sözcükler: Söylem, İdeoloji, İktidar, Kamuoyu