Hemşirelerin enfeksiyon hastalığı olan hastalara bakım verme niyeti Türkçe'ye uyarlama geçerlilik ve güvenirlik çalışması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI (DİSİPLİNLERARASI), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERVE CİNCİ

Danışman: Hatice Erdoğan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, Hemşirelerin Enfeksiyon Hastalığı Olan Bireylere Bakım Verme Niyeti Ölçeği'nin Türkçe'ye uyarlanarak geçerlik ve güvenirliğinin değerlendirilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Metodolojik tasarımda yürütülen çalışmanın verileri, Ocak–Temmuz 2025 döneminde, İstanbul'daki özel bir hastanede görev yapan toplam 171 hemşireden elde edilmiştir. Orijinali İngilizce olan ölçek, üç faktörden (sosyal destek, manevi motivasyon, iş tatmini) ve 17 maddeden oluşmaktadır. Dil geçerliği çeviri–geri çeviri yöntemiyle sağlanmış, uzman görüşüyle kapsam geçerliği değerlendirilmiştir. Açımlayıcı faktör analizi sonucunda, Türkçe formda orijinal üç faktörlü yapı yerine iki faktörlü bir yapı ortaya çıkmıştır. İlk dokuz madde "Destek ve Manevi Motivasyon", diğer sekiz madde ise "İş Tatmini ve Mesleki Doyum" olarak tanımlanmıştır. Faktör yüklerinin kabul edilebilir düzeyde (≥0,40) olduğu, KMO değerinin 0,842, Bartlett Küresellik Testi'nin ise anlamlı bulunduğu (χ²=1294, sd=136, p<0,001) belirlenmiştir. Doğrulayıcı faktör analizi, iki faktörlü modelin (RMSEA=0,067, CFI=0,97, IFI=0,97) üç faktörlü modele kıyasla daha iyi uyum sağladığını göstermiştir. Ölçeğin güvenirliği yüksek bulunmuştur (Cronbach's α=0,873; McDonald's ω=0,859). Ayrıca test–tekrar test yöntemiyle hesaplanan ICC katsayısı 0,87 olup, ölçeğin zaman içinde kararlı ölçümler sunduğunu ortaya koymuştur. Tanımlayıcı analizlerde ölçek 8 puanlarının yüksek düzeyde yoğunlaştığı ve madde düzeyinde olumlu yanıtların baskın olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak, Hemşirelerin Enfeksiyon Hastalığı Olan Bireylere Bakım Verme Niyeti Ölçeği'nin Türkçe formu geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olarak bulunmuştur. Bu ölçek, hem klinik hem de araştırma ortamlarında, hemşirelerin enfeksiyon hastalığı olan bireylere yönelik bakım verme niyetlerinin değerlendirilmesinde kullanılabilir.