Lojistik köylerin personel tedarikinde meslek yüksekokullarının rolü: Sinop ve Samsun illerinde uygulama
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, ULUSLARARASI TİCARET VE LOJİSTİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HAKAN ÖZKAN
Danışman: MEHMET TANYAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tedarik zinciri, ürün veya hizmet üretmek için gerekli olan hammaddenin tedarikçinin tedarikçisinden temin edilmesi süreciyle başlayıp, hammaddenin yarı mamul ve mamule dönüştürülmesi, depolanması, dağıtımı, yarı mamul ve mamulün son tüketiciye ulaştırılması süreciyle davam edip, çöp ve iadelerin toplanmasıyla sonuçlanan süreçler bütünü olarak tanımlanmaktadır. Bu süreçler bütününde yer alan faaliyet unsurlarının uyumlu bir şekilde yönetilmesi işlemine ise tedarik zinciri yönetimi denilmektedir. Günümüzde işletmelere yön veren ana unsur müşterilerdir. Bu da işletmelerin, müşterilerin beklentisi olan ve gerçekleşmediği zaman müşteri kaybına yol açan; zamanından teslim, doğru fiyat ve kalite gibi müşteri memnuniyetini yakından ilgilendiren unsurları göz önünde bulundurmalarını zorunlu kılmaktadır. Ayrıca müşteri taleplerinde oluşan sürekli değişimler, üretilen ürünlerin veya hizmetlerin ömürlerinin kısa olmasına neden olmaktadır. Buda işletmelerin rekabet edebilir konumda kalabilmeleri için, değişimlere kısa sürede adapte olmasını zorunlu kılan bir diğer unsurdur. Bu yüzden işletmeler, tedarik zincirini oluşturan tüm faaliyet unsurlarıyla entegre bir çalışma yürütmeyi amaçlamaktadır. Tedarik zinciri yönetimi, tedarik zincirinde yer alan maliyet unsurlarını düşürerek müşterilere uygun fiyatlı son ürünler sunabilmeyi hedeflemektedir. Bu hedef doğrultusunda, tedarik zincir içerisinde yer alan en önemli maliyet kaleminin lojistik faaliyetlerden kaynaklandığı görülmekte ve bu maliyetlerin düşürülmesi amaçlanmaktadır. Bu lojistik faaliyetler; taşıma, depolama, sigortalama, gümrükleme, ambalajlama, paketleme gibi faaliyetleri içermektedir. Ulusal ve uluslararası ticaret hacminin artması sonucu ülkelerin bazı kentlerinde sanayi sektörü gelişme göstermiştir. Bu gelişim sonucunda istihdam amacı ile kırsal kesimlerden gelişim gösteren bu kentlere göç yaşamış ve bu durum kent merkezlerinde nüfus yoğunluğun artmasına neden olmuştur. Bu artan nüfusun, gıda ve barınma ihtiyaçalarını karşılayabilmek içinse kent merkezlerinde lojistik faaliyetlerin artması kaçınılmaz bir hal almıştır. Bu artan lojistik faaliyetler kent merkezlerinde trafik yoğunluğu, çevre kirliliği gibi sorunları bünyesinde barındıran ve çözüm arayan kentsel lojistik kavramını gündeme getirmiştir. Lojistik Köyler, kensel lojistik kavramı kapsamında kentlerde meyadan gelen sorunların çözümü ve firmaların tedarik zinciri yönetimi kapsamında hedeflerine ulaşabilmeleri için çözüm olarak ön plana çıkmaktadır. Lojistik köyler kent merkezlerinin dışına fakat kent merkezine erişimin kolay olabileceği ve tüm lojistik faaliyetlerin gerçekleştirilebileceği lojistik merkezler olarak ifade edilmektedir. Meslek yüksekokullarının, deniz ve liman işletme, lojistik programları ise lojistik sektörünün eğitim ayağını oluşturmaktadır. Bu eğitim ayağının temel hedefi, lojistik sektörü' nün ihiyacı olan nitelikli insan kaynağının yetiştirmektir. Tez beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde; tedarik zinciri kavramına, tedarik zincir Yönetimi' ninhedaflerine ve fonksiyonlarına, tedarik zinciri paradigmalarına ve tedarik zinciri yönetim' nin işletmelere sağladığı yararlara değinilmiştir. İkinci bölümde; Lojistik kavramı' nın tanımına ve tarihçesine, lojistik sektörünün yapısına, lojistik sektöründeki maliyet kalemlerine ve performans göstergelerine, işletmelerdeki lojistik organizasyon yapısına ve lojistik faaliyetlerine değinilmişitir. Bölüm üçte; Kentsel lojistik ve lojistik köy kavramlarına, etkin bir lojistik köyün nasıl olması gerektiği, lojsitik köylerde hangi faaliyet alanlarının bulunması gerektiğine, lojistik köylerin mülkiyet ve işletim biçimlerine değinilmişitir. Ayrıca, Dünyadaki ve Avrupadaki lojistik köyler' e örnekler verilmiş ve Türkiyede kurulan lojistik köylerde bölüm üçte değinilmiştir. Bölüm dörtte; Samsun ve Sinop illerinin coğrafi konumlarına, nüfuslarına, sanayi alanlarına, ulaşım altyapılarına ve lojistik sektöre personel yetiştimeyi amaçlayan yükseköğretim kurumlarına değinilmiştir. Beşinci bölümde ise Samsun ili' nin lojistik potansiyel yapısına, Samsun' un dâhil olduğu ve olabileceği TRACECA ve Viking projelerine değinilmiştir. Ayrıca Samsun ili' nin Tekkeköy ilçesine kurulması düşünülen 'Lojistik Köy' için uygun görülen alanın ve ulaşım altyapısının yeterliliğine, lojistik sektörüne nitelikli insan kaynağı yetiştirmeyi hedefleyen meslek yüksekokulları' nın lojistik, deniz ve liman işletme programlarında verilen eğitime yönelik anket çalışması yapılmış ve sonuçlarına bölüm beşte yer verilmiştir. 1- Tedarik Zinciri Yönetimi, 2- Lojistik, 3- Lojistik Merkez, 4- Meslek Yüksekokulu, 5-Samsun ve Sinop