Üniversite öğrencilerinin toplumda çalışmaları ile beden farkındalığı, psikososyal ve mesleki gelişimleri ilişkisinin karma desen ile araştırılması: SOYAÇ örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, PSİKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ALİDA MUSAOĞLU
Danışman: HAVVA ÖZDEN BADEMCİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Araştırmacılar hızla değişen dünyada yetişkin olmanın getirdiği sorumluluklara ve mesleki gelişimlerine eş zamanlı uyum sağlamak için sadece bilginin yeterli olmadığını uyumlanma, psikolojik açıdan esneklik kazanma, değişimlere hazır olma, yaşam boyu öğrenme gibi becerilerin eğitim ile kazandırılmasını savunmaktadırlar. Üniversite öğrencilerinin gelişimini çok yönlü destekleyen toplum temelli eğitim uygulamaları gelişmiş ülkelerde uygulanmaktadır. Türkiye'de Sokakta Yaşayan ve Çalışan Çocuklar için Araştırma ve Uygulama Merkezi (SOYAÇ), yüksek öğrenim ile toplum temelli uygulamaları birleştirerek eğitim niteliğine ve topluma katkı sağlamayı hedeflemektedir. Bu araştırma, SOYAÇ ve Üsküdar Kaymakamlığı işbirliği ile okul terk oranının yüksek olduğu bir ortaokulda 2020-2021 eğitim öğretim yılında "Okuldayız: Üsküdar" projesine dahil olan psikoloji, sosyal hizmet, çocuk gelişimi, hemşirelik, beslenme ve diyetetik öğrencileri ile gerçekleştirilmiştir. Proje boyunca üniversite öğrencileri yaratıcı drama gibi etkinliklerle de desteklenmişlerdir. Disiplinlerarası bir ekiple, düzenli süpervizyon desteği ile toplumda çalışmanın öğrencilerin psikososyal ve mesleki gelişimlerine, beden farkındalıklarına etkilerinin değerlendirilmesinin amaçlandığı çalışmada karma desen kullanılmıştır. 26 Üniversite öğrencisinin katıldığı araştırmanın nicel analizlerde, proje başlangıcı ve bitişindeki psikososyal ve beden farkındalığı gelişimini analiz etmek adına Beck Anksiyete Envanteri, Beck, Depresyon Envanteri, Utangaçlık Ölçeği, Sosyal Karşılaştırma Ölçeği ve Çok Boyutlu Bedensel Farkındalık Değerlendirmesi-II düzeyleri incelenmiştir. Araştırmanın nitel bulgularına farklı bölümlerden 11 öğrenci ile yapılan derinlemesine görüşmelerin tematik ve yorumlayıcı analiz yöntemleriyle analizleri sonucunda ulaşılmıştır. Nitel bulgular üniversite öğrencilerinin deneyimlerinden kişisel gelişim, mesleki gelişim, disiplinlerarası ekip ile çalışmak ve toplum temelli üniversite eğitimi alanlarında kazanımlar elde ettiklerine ulaşılmıştır. Kişisel gelişim bağlamında, öz-farkındalık, uyumlanma, motivasyon kaynağı gibi psikososyal gelişim ve sosyal destek becerileri ortaya çıkmıştır. Mesleki gelişim kapsamında, deneyimsel öğrenme sayesinde teorik bilgiyi uygulama, yaratıcı çözüm üretme, iletişim becerileri görülmektedir. Disiplinlerarası ekip ile çalışmanın, ekip desteği, çok yönlü düşünme becerileri kazandırmıştır. Toplum temelli üniversite eğitimi kapsamında, toplumda olmak, sosyal adalet, üniversite ve toplumun çok yönlü kazancı konularında gelişilmiştir. Nicel analizlerin bulgularında anksiyete (t(25) =.03, p> .0), depresyon(t(25) =.34, p> .05), utangaçlık(t(25) =.22, p> .05), sosyal karşılaştırma(t(25) =.52, p> .05), beden farkındalığı alt boyut düzeyleri proje başlangıcı ve sonlanması arasında pozitif değişim olsa da anlamlı bulunmamıştır. Araştırmanın bulguları, toplum temelli eğitim uygulamalarının, üniversite öğrencilerinin yurttaşlık bilinci dahil gelişimine çok boyutlu fayda sağladığına ortaya koymaktadır. Öğrencilerin yurttaşlık bilincine sahip yetişkinler olabilmeleri için toplumu deneyimlemeleri, becerilerini geliştirmeleri ve toplumsal sorunların farkında olmaları gerekmektedir, bu nedenle yükseköğretim kurumlarında toplum temelli eğitim yaklaşımlarının uygulanması önerilebilir. Anahtar Sözcükler: toplum temelli üniversite eğitimi, psikososyal gelişim, mesleki gelişim, disiplinlerarası yaklaşım, beden farkındalığı, SOYAÇ modeli.