Üniversite öğrencilerinin yeme davranışlarıyla ilişkili faktörlerin incelenmesi: Ebeveyn tutumları ve duygu düzenlemenin rolü


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, PSİKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BANU SOLAK UYAR

Danışman: BAŞAK BAHTİYAR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yeme örüntülerindeki problemler kişilerin, özellikle de kadınların davranış ve algılarını etkilemekte, dolayısıyla da fiziksel ve ruhsal sağlığını riske atmaktadır (Neumark-Sztainer, Wall, Larson, Eisenberg ve Loth, 2011). Bozuk yeme örüntülerinin gelişiminde ebeveyn çocuk ilişkisi (Salafia, Schaefer ve Haugen, 2014) ve olumsuz duyguyu düzenleme güçlüklerinin (Stice, 2002) araştırılması önem kazanmaktadır. Bu çalışmada, kadın üniversite öğrencilerinin duygusal iştah ve yeme davranışlarının, annelerinden algıladıkları ebeveyn tutumları ve duygu düzenleme güçlüğü ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca üniversite öğrencilerinin annelerine ait çeşitli demografik özelliklerin ve yeme davranışlarının da gençlerdeki yeme örüntüsü ile ilişkisi incelenerek, yeme örüntüsünün kuşaklar arası geçişine dair bir fikir edinilmesi hedeflenmiştir. Bu amaçlar doğrultusunda çalışma, katılmaya gönüllü olan, 18 ile 25 (Ort. = 20.32, SS = 1.57) yaş aralığında, 537 kadın üniversite öğrencisi ve yaşları 34 ile 65 (Ort. = 46.35, SS = 5.58) arasında değişen, 300 üniversite öğrencisinin annesi ile yürütülmüştür. Veri toplama sürecinde, Demografik Bilgi Formu, Duygusal İştah Anketi ve Üç Faktörlü Yeme Ölçeği her iki katılımcı gruba uygulanırken; Ebeveyn KabulRet/Kontrol Ölçeği Anne Formu ve Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği sadece üniversite öğrencilerine uygulanmıştır.Çalışma bulguları, özellikle beden kitle indeksinin, algılanan anne kontrolünün ve duygu düzenleme güçlüğünün, kadın üniversite öğrencisinin bozuk yeme davranışlarını yordadığını ortaya koymuştur. Ayrıca anneye ait duygusal iştah ve yeme davranışlarının, öğrencilerin duygu odaklı yeme örüntüsünde belirleyici olduğu görülmüştür. Bu bulgular, alanyazındaki araştırmalarla birlikte değerlendirilmiş, gelecek çalışmalar ve önleyici uygulamalar için önerilere yer verilmiştir. Anahtar Sözcükler: Algılanan Ebeveyn Kabul-Ret/Kontrol, Duygu Düzenleme Güçlüğü, Duygusal İştah, Yeme Davranışları.