Bağlanma stilleri, üst-duygu ve kişilerarası duygu düzenleme stratejilerinin kişilerarası problemlerle ilişkisinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, PSİKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUBA KÜÇÜKALTUN
Danışman: BAŞAK BAHTİYAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kişilerarası ilişkiler bireyin hayatta kalması, ruh sağlığı ve yaşam doyumu için hayati bir öneme sahiptir. Alanyazında, bu ilişkilerde ortaya çıkan problemler çok boyutlu bir yapı olarak yer almaktadır. Aynı zamanda bu problemlerin oluşumunu ve sürekliliğini tetikleyen faktörleri anlama çabası da öne çıkmaktadır. Bağlanma stillerinin kişilerarası problemlerin oluşmasını ve sürdürülmesini belirleyen önemli etkenlerden biri olduğu bilinmektedir (Lee ve Park, 2020). Bununla birlikte, bağlanmayla da ilişkili olan duygusal süreçlerin, farklı kişilerarası problemlerindeki rolüne dair bilgi ihtiyacı devam etmektedir. Bu çalışmada, bağlanma stilleri, üst-duygu ve kişilerarası duygu düzenleme stratejilerinin kişilerarası problemlerle ilişkisinin incelenmesi hedeflenmiştir. Araştırmaya, yaşları 18-55 (Ort. = 32.31, SS =9.45) arasında değişen, 403 kadın ve 354 erkek toplam 757 gönüllü yetişkin katılmıştır. Çalışmanın verileri Demografik Bilgi Formu, Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri-II, Kişilerarası Problemler Envanteri, Üst-Duygu Ölçeği ve Kişilerarası Duygu Düzenleme Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Çalışmanın sonuçlarında, kaygılı ve kaçınmacı bağlanma tarzının olumsuz üst-duygularla pozitif, olumlu üst-duygularla negatif ilişki gözlenmiştir. Ayrıca kaygılı bağlanma düzenleyici stratejilerden bakış açısı edinme, yatıştırılma ve sosyal model ile pozitif yönde ilişkiliyken, kaçınmacı bağlanma yatıştırılma ve olumlu duyguları arttırma ile negatif yönde ilişkili bulunmuştur. Kişilerarası problemleri yordayan faktörlere bakıldığında da kaygılı ve kaçınmacı bağlanma, olumsuz üst-duygular ve yatıştırılma, sosyal model alma, bakış açısı edinme stratejilerindeki artışın; olumlu üst-duygular ve olumlu duyguyu artırma stratejisindeki azalışın farklı ilişkisel problemleri görülmüştür. Bu sonuçlar, çeşitli kişilerarası problemlerin, farklı bağlanma stilleri ve duygusal süreçlerle ilişkisine işaret etmektedir. Çalışmada, elde edilen bulgular alanyazınla birlikte değerlendirilmiş; kişilerarası problemlere dair önleyici ve sağaltıcı müdahalelerin geliştirilmesinde sunabileceği katkılara yer verilmiştir.