Nıetzsche ve Camus'de başkaldırı


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, FELSEFE ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖVGÜ BİNGÖL CEBİR

Danışman: AHU TUNÇEL ÖNKAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Geçtiğimiz son iki yüzyılda sanayileşme ve dijitalleşmenin etkisiyle kitleselleşen toplumlarda geleneksel değerler ölçeğini yitiren bireylerin yaşama tutunacak anlam ve değerlerini kaybetmesi anlamında nihilizme sürüklenmesi, çağdaş insanın temel sorunlarından biridir. İnsanın değeri ve değerleri ekonomiye katkısı üzerinden belirlenirken sanat, eğitim, bilim dahil insanın ürettiği değer olarak kültür de metalaşmaya yenilmiş, başta siyasal, ekonomik ilişkiler olmak üzere bireylerin tüm ilişkileri "yararcı" bir değersizleşmeye uğramıştır. Değerlerin değersizleşmesi durumunda insanın nihilizm ve absürt duygusuyla baş başa kalacağını vurgulayan hem Nietzsche hem de Camus'nün görüşleri günümüzün tekno-determinist kitle toplumlarındaki doğasına yabancılaşmış, karamsar, kendini sürgünde ve yurtsuz hisseden bireyleri için de kuşkusuz geçerlidir. İnsanlığı beklemekte olan nihilizm kaynaklı yıkımı haber veren Nietzsche ve dekadansın getirdiği iki dünya savaşının kaos ve şiddetle örülü yıkımını bizzat yaşamış bir düşünür olan Camus, nihilizm ve absürtle mücadelede "başkaldırı"yı çıkış yolu olarak göstermişlerdir. Nietzsche ve Camus'nün insan ve değer görüşlerinden hareketle, insanlık durumundaki krizleri ele alış biçimleri incelenerek başkaldırı felsefelerinin karşılaştırıldığı bu çalışmada, umutsuzluk, karamsarlık, yabancılık, boşluk ve anlamsızlık hisleri yaşayan çağdaş insanın başkaldırı olanakları tartışılmıştır.