PROAKTIF KİŞİLİK VE PSİKOLOJİK İYİ OLUŞ İLIŞKİSİNDE KOÇLUK BECERİLERİNİN ARACI ROLÜ


Creative Commons License

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Arel Üniversitesi, Lisansüstü Enstitüsü, Psikoloji, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EZGİ BAHAR

Danışman: Özlem Çapan Özeren

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma bireylerde proaktif kişilik özellikleri ile psikolojik iyi oluş arasında, koçluk becerilerinin aracılık rolüne odaklanarak analiz yapmayı amaçlamaktadır. Nicel araştırma yöntemi benimsenmiş, kolayda örnekleme yöntemi ve çevrimiçi kullanıcı ortamı aracılığı ile İstanbul'da yaşayan 18 yaş üzeri olan ve en az 1 yıl kıdemi olan bireylere ulaşılmıştır. Katılım gösteren 405 katılımcıdan elde edilen veriler, ilişkisel tarama ve kavramsal bağlardan hareket ederek yapısal eşitlik modeli (YEM) kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma bulgularının anlamlı olduğu görülmüş, proaktif kişilik özellikleri bulunan bireylerde psikolojik iyi oluş düzeylerinin yüksek olduğunu ve koçluk becerilerinin bu ilişkide aracılık rolü bulunduğu ortaya konmuştur. Katılımcıların anket sorularına verdiği yanıtlar, psikolojik iyi oluş düzeyinde proaktif kişilik özelliklerinin önemli bir rol oynadığını ve koçluk becerileri geliştirmenin bu ilişkide etkili olduğunu vurgulamıştır. Koçluk becerilerinin öz farkındalık, etkili iletişim, sosyal destek ve gelişimi kolaylaştırma gibi yönleriyle bireyin iyi oluşunu artırabileceği anlaşılmaktadır. Çalışma psikolojik iyi oluş halinde artış sağlanmasını desteklemek için koçluk becerilerinin geliştirilmesini önermektedir. Araştırma, organizasyonlarda oluşturulacak ekiplerin proaktif kişilik özellikleri gösteren bireylerden oluşmasının ve bu kişilerin koçluk becerileri ile gelişimine destek verilerek, bireysel ve toplumsal iyi oluşa katkı sağlanabilmesine ilişkin politika geliştirme süreçlerine destek vermektedir. Bu çalışmanın kuşaklar arası analiz ve yaklaşımlar ile birlikte değerlendirilerek zenginleştirilmesi önerilmektedir.