Bipolar bozukluğu olan bireylerde kişilik özellikleri ile stresle başa çıkma tutumları ilişkisinin incelenmesi ve bipolar bozukluğu olmayan bireyler ile karşılaştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Psikoloji Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2010
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TALİA ÖKSÜZ
Danışman: ESMA FİGEN KARADAYI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Araştırmanın amacı; bipolar bozukluğu olan bireylerde kişilik özellikleriyle başa çıkma tutumları arasındaki ilişkinin belirlenmesi ve karşılaştırma grubu ile karşılaştırılmasıdır. Örneklem iki gruptan oluşmaktadır. Araştırma grubu; bir duygudurum merkezinde ayakta tedavisi sürmekte olan 100 kişidir. Karşılaştırma grubu; araştırma grubunun yaş, eğitim durumu ve cinsiyetine denk olarak seçilen, farklı birimlerde çalışan ve hiçbir psikiyatrik tedavi öyküsü olmadığını belirten 100 kişidir. Araştırmada tüm katılımcılara Demografik Bilgi Formu, Eysenck Kişilik Anketi - Gözden Geçirilmiş Kısa Formu (EKA-GGK), Stresle Başa Çıkma Ölçeği ve Duygudurum Bozuklukları Ölçeği (MDQ) uygulanmıştır. Araştırma grubuna bir de Bilgilendirilmiş Gönüllü Olur Formu imzalatılmıştır. Demografik özelliklere göre; her iki gruptaki katılımcılar da 19- 50 yaş aralığında bulunmaktadır. Ayrıca lise mezunu (n=41) olanların ve kadın katılımcıların (n=55) çoğunlukta olduğu görülmektedir. Araştırma grubundakilerin %58' i evli değilken, karşılaştırma grubundakilerin %58' i evlidir. Araştırma grubunda çocuğu olmayanların sayısı (n=61) fazla iken; karşılaştırma grubunda çocuğu olanların sayısı (n=54) fazladır. Her iki grupta da meslek sahibi olanların sayısı olmayanlardan fazladır. Verilerin hesaplanması ve değerlendirilmesin tanımlayıcı istatistiksel metodların yanı sıra, bağımsız gruplara göre t-testi, bağımsız örneklemler için varyans analizi ve Ki-Kare Testleri uygulanmıştır. Araştırmanın sonucuna göre, kişilik özellikleri ile stresle başa çıkma tutumları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Dışa dönüklük kişilik grubuna dâhil olanların problem odaklı başa çıkma ve sosyal destek gibi stresle başa çıkma tutumlarını kullandıkları anlaşılmaktadır. Nörotisizm kişilik grubuna dâhil olanlar ile kaçıngan stresle başa çıkma tutumu arasında ise beklenen ilişki bulunmamıştır. Bunun yanı sıra bipolar bozukluğu olup olmamanın, kişinin kullandığı stresle başa çıkma tutumları üzerinde bir etkisinin olmadığı bulunmuştur. Ayrıca karşılaştırma grubundaki bireylerin kişilik özellikleri incelendiğinde; dışa dönüklük kişilik grubuna dâhil olanların (n=69) bipolar bozukluğu olanlardan fazla olduğu görülmektedir. Sonuç olarak; psikopatoloji ile kişilik ilişkisi ve kişilik ile stresle başa çıkma tutumları ilişkisi bu araştırmanın sonuçları ile bir kez daha ortaya konmaktadır. Fakat bipolar bozukluğu olup olmamanın, stresle başa çıkma tutumları üzerinde beklenen etkisi bu araştırma sonuçlarında görülmemektedir. Bulgular, ilgili araştırma sonuçları doğrultusunda yorumlanarak tartışılmıştır.