Çalışan sağlığı ve güvenliği kültürünün sürdürülebilirliği: Davranış odaklı yaklaşımın rolü

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İŞLETME ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELİF SUNGUR

Danışman: MÜRŞİDE ÖZGELDİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tezde, çalışan sağlığı ve iş güvenliğinin sürdürülebilirliğinde güvenlik kültürü ve davranış odaklı güvenlik yaklaşımının ilişkisi araştırılmıştır. Metalurji endüstrisinde yer alan, davranış odaklı çalışmalar yapan bir işletmede nitel yöntemle veri toplanmıştır. Organizasyonun tamamını etkileyen güvenlik kültürünün çalışanların iş yapma biçimlerinde ortaya çıkan riskli ve güvenli davranışlarla ilişkisi ortaya koyulmuştur. Çalışanın bireysel sorumluluğuna indirgenebilen güvenli ve riskli davranışların hangi örgütsel faktörlerin etkisi altında gerçekleştiği bulgulanmıştır. Riskli davranışların tetikleyicileri, güvenli davranışların caydırıcıları ile pekiştirici faktörler ortaya koyulmuştur. Sağlık ve güvenliğin sürdürülebilirliğini sağlayan unsurlardan; çalışan katılımı, güven, esnek bir ÇSG sistemi, sahiplenme, formalitelerin azaltılması, önleyici performans göstergeleri kullanılması ve üretim baskısı karşısında tutarlı yönetsel yaklaşımların önemli güvenlik kültürü boyutları olduğu ortaya koyulmuştur. Davranış odaklı güvenlik yaklaşımı uygulamalarının sürdürülebilirliğini sağlayan unsurlar olarak; etkili eğitim, güven, üretim baskısı karşısında tutarlı yönetsel yaklaşım, çalışan katılımı, birimler ve çalışanların iletişimi, olumluya odaklanma ve standart zaman gösterilmiştir. Sağlık ve güvenliğin sürdürülebilirliğinin engellerinin ve kolaylaştırıcılarının yer aldığı ÇSG Sürdürülebilirliği Modeli önerilmiştir.