Okul yöneticilerinin mesleki tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi(İstanbul ili Anadolu Yakası örneği)
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, EĞİTİM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2009
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SÜLEYMAN SAMİ YILDIRIM
Danışman: MÜRŞİDE ÖZGELDİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Okul yöneticileri; disiplin problemleri, öğrencilerin ilgisizliği, kalabalık sınıflar, aşırı prosedür, hatalı anne baba tutumları, araç gereç eksikliği, öğretmen davranışları, mesleki doyumsuzluk, rol çatışmaları gibi olumsuz durumlarla karşı karşıya kalabilmektedir. Bu gibi durumlar yöneticileri; gerek öğretmenlerine, iş arkadaşlarına, öğrencilere, velilere, ilişkide bulunduğu diğer kişilere karşı tutum ve davranışlarını olumsuz yönde etkileyebilmekte gerekse kendisini sürekli olumsuz hissetmesine sebebiyet verebilmektedir. Bu durum yöneticilerin tükenmişlikleriyle ifade edilebilinir.Bu çalışmada okul yöneticilerinin tükenmişlik düzeyleri ve nedenlerinin neler olduğu sorularına cevap aranmıştır.Bu araştırmanın amacı, ortaöğretim kurumlarında görev yapan yöneticilerin; tükenmişlik düzeylerinin ve nedenlerinin incelenmesidir. Yöneticilerin duygusal tükenme, duyarsızlaşma ve kişisel başarı boyutlarındaki tükenmişliklerinin incelendiği bu çalışmada ayrıca yöneticilerin demografik özelliklerine göre tükenmişlik düzeylerinde farklılık olup olmadığı da ele alınmıştır.Bu araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. 2007-2008 Eğitim-Öğretim Yılı'nda İstanbul ili Anadolu yakasındaki 50 ortaöğretim kurumunda görev yapan 100 yönetici üzerinden yürütülmüştür.Yöneticilerin tükenmişlik düzeyini belirlemek amacıyla ?Maslach Tükenmişlik Envanteri? kullanılmıştır. Araştırmanın verileri yüz yüze görüşme yöntemiyle elde edilmiştir.Yöneticilerin duygusal tükenmişlik düzeylerine bakıldığında %50'sinin düşük, %34'nün orta, %16'sının yüksek olduğu bulunmuştur.Yöneticilerin duyarsızlaşma düzeylerine bakıldığında %64'ü düşük, %25'i orta, %15'i yüksek düzeyde tükenmişlik yaşadığı bulunmuştur.Yöneticilerin kişisel başarı düzeylerine bakıldığında %61'i düşük, %25'i orta, %14'i yüksek düzeyde tükenmişlik yaşadığı bulunmuştur.Yöneticilerin cinsiyet değişkenine göre erkek yöneticilerin kadın yöneticilere göre anlamlı derecede daha yüksek düzeyde duygusal tükenme yaşadığı bulunmuştur. Buna karşılık duyarsızlaşma ve kişisel başarı düzeylerinde anlamlı bir fark bulunamamıştır.Yöneticilerin Yöneticilikte geçen çalışma sürelerine göre bakıldığında 6-10 yıl süreyle çalışan yöneticilerin 16 yıl ve üstü çalışan yöneticilere göre anlamlı ölçüde duygusal tükenmişlik yaşadıkları bulunmuştur. Duyarsızlaşma boyutunda incelendiğinde 1-5 yıl süreyle çalışan yöneticilerin 16 yıl ve üstü çalışan yöneticilere göre anlamlı düzeyde duyarsızlaşma yaşadıkları bulunmuştur. Kişisel başarı boyutunda 11-15 yıl ve 16 yıl ve üstü süre ile çalışan yöneticilerin 6-10 yıl çalışanlara göre daha yüksek düzeyde kişisel başarısızlık yaşadıkları bulunmuştur.Yöneticilerin öğretmenlikte geçen sürelerine göre yöneticiler arasında duygusal tükenmişlik, duyarsızlaşma ve kişisel başarı düzeyleri arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır.Yöneticilerin yaşadıkları sorunlarla ilgili vermiş oldukları cevaplar yedi grupta toplanmıştır. Bu gruplar: Mevzuat, Ast üst ilişkisi, Oklu yönetimi ve öğretmen ilişkisi, Fiziki yetersizlikler, Gelir düzeyi, Veli tutumları, Okul giderleri olarak belirlenmiştir.