Dördüncü Sanayi Devriminde liderlik ve bir model önerisi: Liderlik 4.0


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İŞLETME ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İLKER KARADEMİR

Danışman: MÜRŞİDE ÖZGELDİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dünya hızla değişmekte, iş modelleri, çalışma şekilleri, ürünler, hizmetler, müşteri beklentileri, pazar ve sektör çeşitleri bu değişimden etkilenmektedir. Teknolojinin ve dijitalizasyonun böyle hızlı geliştiği ortama, liderlerin ve şirketlerin uyum sağlaması bir gereklilik olarak karşımıza çıkmaktadır. Bununla birlikte, Endüstri 4.0 çağında şirketlerin pazarda rakipleri ile mücadele edebilmesi, değişim ve dönüşüme yatkınlıkları ile doğru orantılıdır. Bu hızla değişen dünyada eskisinden farklı liderlere, yönetim şekillerine, düşünce sistemlerine, insan beceri ve yetkinliklerine, iş yapış şekillerine, daha yüksek verimlilik ve sürdürülebilirliğe ihtiyaç olduğu açıktır. Türkiye'de üç farklı endüstri türünde (Dijital/Yazılım, Hizmet/Servis, Üretim/İmalat) faaliyet gösteren İSO 500 ve İSO2. 500 içerisindeki 197 sanayi kuruluşunun çalışanlarından çevrimiçi anket uygulaması ile toplanan veriler kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS v28 programı ile yapılan korelasyon, regresyon, sobel, anova analizleri kullanılmıştır. Bu çalışmanın amacı; Dördüncü Sanayi Devriminde Liderlik: Liderlik 4.0 konusunu incelemektir. Buradan hareketle, Endüstri 4.0 olgunluk seviyesi ile Firma Performansı ilişkisinde Liderlik 4.0 'ın (Dönüşümsel, Çevik, Dijital Liderlik) aracı rolü incelenmiş ve kısmi aracı rolü tespit edilmiştir. Buna ek olarak bu değişkenlerin birbirleriyle pozitif ve anlamlı ilişkiye sahip olduğu görülmüştür. Diğer yandan, Çevresel Belirsizliğin (VUCA) değişkenler arasındaki düzenleyici etkisi incelenmiş ve bu etkiye rastlanmamıştır. Endüstri 4.0 ile demografik değişkenler arasında anova analizleri yapıldığında, Endüstri 4.0'ın endüstri türlerine, firma büyüklüğüne ve firma sektörüne göre farklılık gösterdiği hipotezleride desteklenmiştir. Çalışmada Liderlik 4.0 olarak ifade edilen, Dönüşümsel, Çevik ve Dijital Liderlik tarzları ile Endüstri 4.0 ve Firma Performansı ilişkisinde bir model önerisi verilmiştir.