Fenomenal bilinç sorununun çözümüne yönelik felsefi bir soruşturma

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, FELSEFE ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MEDİHA REYYAN YILMAZ

Danışman: ZEKİYE KUTLUSOY

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Antikçağdaki ruh sorgulamalarından bugüne dek zihin felsefesinin temel konularından olan bilinç, çağdaş zihin felsefesinde fenomenal bilinç soruşturmaları olarak özel bir konuma sahiptir. Fenomenal bilinç sorunu çerçevesinde ise materyalizm (maddecilik) ve düalizm (ikicilik) arasındaki çekişmeler devam etmektedir. Fenomenal bilinç sorununun günümüzün zihin felsefesindeki yeri ise dilbilim, bilişsel bilimler ve davranışsal psikoloji gibi çalışma alanlarında edindiği yer ile önem kazanmaktadır. Materyalist yaklaşımların önde gelenlerinden fizikalist teoriler, fenomenal bilinç sorunu bağlamındaki sorgulamalar karşısında argümanlarını sağlamlaştırmak zorunda kalmaktadır. Özünde zihin-beden ilişkisi üzerine olan bu sorgulamanın düalist soruları günümüzün fonksiyonalist (işlevselci) teorisini de zor durumda bırakmaktadır. Bilincin fenomenal yanının günümüzün bilimsel temellendirmeleri ile incelenebilir olup olmadığına ilişkin sorular, beraberinde evrenin de tamamen mutlak olarak fiziksel olup olmadığı ile ilgili sorgulamalara yol açmaktadır. Bu çalışmada, fenomenal bilinç sorununun 1974'te ilk kez ortaya konduğu yarasa tartışması ile başlayan soruşturmanın günümüzün çağdaş zihin felsefesinde geldiği nokta saptanmaya çalışılmaktadır.