Dijital platformların izleyici deneyimi üzerine etkileri: Pandemi sonrası döneme ilişkin sistematik betimsel içerik analizi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, RADYO TELEVİZYON VE SİNEMA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HELİN ODABAŞI
Danışman: Fatma Nesrin Yarar Aksoy
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, COVID-19 pandemisi sonrasındaki dönemde akademik literatürde dijital platform izleyicisine ilişkin tartışmaların nasıl kurulduğunu ve izleyici deneyiminin bu çalışmalarda hangi yönlerden ele alındığını incelemektedir. Bu doğrultuda 2020-2025 yılları arasında yayımlanan çalışmalar üzerine literatür taramasına dayalı bir betimsel içerik analizi yürütülmüş; Scopus veri tabanında ilgili anahtar sözcüklerle ulaşılan 2717 kayıt atıf sayısına göre sıralanarak en çok atıf alan ilk 25 makale analiz edilmiştir. İncelenen çalışmalarda izleme davranışının yalnızca içerik tercihi üzerinden değil, platformların arayüz ve işleyiş özellikleriyle birlikte ele alındığı görülmektedir. "Otomatik oynatma", "intro'yu atla" ve "kaldığın yerden devam et" gibi arayüz unsurlarının izlemeyi daha akışkan hâle getirdiği; algoritmik öneriler ve "Top 10" listeleri gibi öne çıkarma biçimlerinin ise keşfi hızlandırırken seçim sürecini belirli yönlere doğru çekebildiği tartışılmaktadır. Pandemi döneminde daha sık anılan "konfor izleme" ve "yeniden izleme" pratikleri, bazı çalışmalarda belirsizlikle başa çıkma ve gündelik rutini sürdürme biçimleriyle ilişkilendirilmektedir. Ayrıca erişim kolaylığı artsa da, arayüzleri kullanma biçimleri ve teknik imkânlardaki farklılıkların yeni eşitsizlik başlıklarıyla birlikte ele alınabildiği belirtilmektedir. Çalışma, birincil veri üretmeden ve herhangi bir izleyici araştırması yürütmeden, yalnızca incelenen literatür üzerinden pandemi sonrası dijital platform izleyicisine dair öne çıkan kavram ve tartışmaları bir araya getirmeyi; bu alandaki çalışmalara genel bir bakış sunmayı amaçlamaktadır.